Rosady i kapusty

Hodowla roślin pod szkłem dzieli się na hodowlę rozsad warzywnych do wysadzenia na grunt i na hodowlę nowalii warzywnych. Pierwsza jest środkiem do otrzymania wczesnych i dobrze wyrośniętych roślin w celu dalszej ich hodowli na gruncie, druga jest bezpośrednim celem hodowli warzyw pod szkłem. Oba te działy przy zasadzie współrzędności dobrze się godzą i uzupełniają, podnosząc dochodowość przedsiębiorstwa.

Rozsady

Późna i kapryśna wiosna, krótkie i często suche lato, nie zawsze sprzyjają hodowli warzyw na gruncie, wskutek czego zbiera się je w stanie niedokształconym, na wpół dojrzałym. Takie warzywa nie dadzą się dobrze przechowywać I w ciągu zimy łatwo gniją. Aby warzywa mogły dobrze wyrosnąć i dojrzeć, trzeba im przedłużyć lato co się osiąga przy pomocy wysiewu w miejscu zabezpieczonym, w porze kiedy na otwartym powietrzu byłoby to niemożliwe. W ten sposób, gdy tylko ociepli się na zewnątrz wysadzamy dobrze już wyrośnięte rośliny, zamiast je dopiero wysiewać. Wysadzone po małej przerwie rosnąć będą w gruncie normalnie zyskując co najmniej cały miesiąc. Wcześnie wysadzone warzywa zakorzeniają się głęboko i w razie suszy wiosennej łatwo ją wytrzymają. Przez uprawę warzyw z rozsad osiągamy nie tylko produkt dobrze się konserwujący, ale co ważniejsze wczesny, a to jest najpierwszym warunkiem hodowli warzyw na wywóz, który w ostatnich latach bardzo się u nas rozwinął.

Mając na względzie współrzędną hodowlę warzyw w inspekcie, rozróżniamy dwa siewy: spodni i wierzchni, dobierając do wysiewu takie rośliny, które nie przeszkadzają sobie i mogą się jednocześnie swobodnie rozrastać. W tym celu: marchew, pietruszkę, koper i selery siejemy jako spód, a zaraz na to wysiewamy rzodkiewkę. Pierwsze siewy wschodzą dopiero w trzecim lub czwartym tygodniu, rzodkiewka zaś przez ten czas wyrośnie nam o tyle, że w piątym tygodniu rozpoczynamy już jej zbiór, a po zupełnym jej wyrwaniu marchew i inne posiane nowalie zaczną na dobre rosnąć. Po posianiu wyżej podanych nasion ziemię należy uklepać deseczką wgniatając w ten sposób nasiona, po czym całą powierzchnię pokrywamy piaskiem i uklepujemy ponownie. Od tej chwili obserwujemy uważnie inspekt dając maleńkie otwory pod oknami na noc, aby wypuścić parę i gazy wydzielające się z gnoju. Skoro nasiona zaczną piasek podnosić, a listki roślin ukażą się na wierzchu, wtedy przewietrzamy inspekt stale, aby nie dopuścić do wybiegania młodych roślin. Nawet w dni mroźne trzeba przewietrzać zachowując jednak ostrożność, aby nie dopuścić do inspektu mroźnego powiewu. W tym celu powstałe pomiędzy oknem a skrzynią szpary zasłaniamy matą, zresztą o ile na zewnątrz nie ma mrozu, uchylamy co drugie lub trzecie okno. W gorącym inspekcie, a szczególniej podczas odwilży, trzeba otwory zostawiać i na noc.

Kapusty

Najczęściej hodowanymi rozsadami w inspekcie są kapusty, a pierwsze miejsce zajmuje tu kapusta wczesna. Wysiewamy ją w pierwszej połowie stycznia, w dwojaki sposób: po (lłut) 12 gr. na 6 okien, pozostawiając na miejscu aż do wyrośnięcia rozsady lub po 12 gr. na dwa okna w celu rozsadzenia młodych roślinek w innym miejscu, aby w ten sposób otrzymać rozsadę mocno zakorzenioną i silniejszą.

Gdy kapusta wzejdzie a liścienie wykształcą się dobrze, wyjmujemy młode siewki i rozsadzamy je po 300 sztuk pod okno do inspektu umiarkowanego lub zimnego, o ile pogoda na to pozwala. W tym celu należy ziemię pod oknem poliniować i rozsadę w dawnych odstępach sadzić, robiąc kołkiem lub palcem otwory. W otwory te zapuszcza się roślinę po same liścienie, po czym ziemię kołkiem obciska. W tej porze ziemia jest dobrze wilgotna, więc podlewanie jest zbyteczne, a o ile byłoby silniejsze słońce, trzeba okna lekko przycieniować targaną słomą. W dzień pochmurny należy trzymać okna opuszczone, skoro się jednak kapusta przyjmie, co daje się zauważyć po jędrnym wyglądzie, przewietrzamy inspekt stale. W razie wysychania ziemi podlewamy rozsadę w dni słoneczne rano, a po podlaniu unosimy okna wysoko, aby kapusta obeschła ze zbytecznej wilgoci. W ten sposób hodujemy ją w dalszym ciągu pamiętając, że jakkolwiek pragniemy otrzymać silną rozsadę, to jednakże nie możemy dopuścić jej do przerośnięcia i gdyby rosła zbyt bujnie należy inspekt trzymać chłodniej i ograniczyć podlewanie. Na dwa tygodnie przed wysadzaniem kapusty zdejmujemy okna z rozsady z początku na dzień, a później i na noc, aby kapustę zahartować. Przed wyjęciem z inspektu podlać należy rozsadę obficie, gdyż w ten sposób utrzyma się ziemia na korzeniach, a rozsada dobrze zjędrnieje, co zapewnia łatwiejsze jej przyjęcie.

W ogóle rozsadę kapust podlewamy zawsze bardzo oględnie pamiętając, że kapusta jest na wilgoć wrażliwa i rozsada jej może łatwo ulec przypaleniu szyjek korzeniowych, a więc zniszczeniu. W ten sposób hodujemy rozsady wszystkich kapust z tą tylko różnicą, że odmiany późniejsze nie wymagają tak wczesnego siewu. Po wolskiej wysiewamy brukselską, gdyż ta wymaga dłuższego czasu do wytworzenia główek i dlatego musimy wysadzać do gruntu rozsadę bardzo silną, następnie idzie kapusta włoska letnia i czerwona wczesna.

Wszystkie kapusty, za wyjątkiem wolskiej i brukselskiej, siejemy na rozsadę do zimnego inspektu bez rozsadzania po 12 gr. na 5 okien. Kapustę włoską i czerwoną późną wysiewamy na rozsadniku, tak samo jak kapustę białą późną.